> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://tiatleng.to/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# KIÒ LÁN TŌ MÀICHHAP CHÈNGTĪ Ê PÊNGIÚ
- URL: https://tiatleng.to/kio-lan-mai-chhap-cheng-ti-e-peng-iu/
- Published: 2023-11-04T11:09:05.000Z
- Updated: 2026-04-07T09:14:56.000Z
- Description: "Lán kám ēsái mài kóng chèngtī?" Chinchōe Tâioânlâng teh tōahàn ê kòetêng, putsî ē tútio̍h hitchióng nā lán kóng tio̍h chèngtī, chèngtī jînbu̍t, siāhōe būntê, le̍ksú sūkiāⁿ, tō kóaⁿkín kā ōetê tòng khílâi, ài lán mài thólūn chèngtī ê lâng.
- Author: TIATLÊNG
- Tags: TÂIOÂN, PE̍HŌEJĪ

> *Chitphiⁿ goânté tī Sêngtāi kap TBK ha̍pchok ê khò tangtiong ēng Tionggíbûn siá, m̄koh thoa 2 tang lóng bô khan'chhutlâi, 2 tang hoatseng chiâⁿ chōe* [*tāichì*](https://w.wiki/82iH?ref=tiatleng.to)*, sitkhì chiâⁿ chōe hó kihōe lâi hoatpiáu.* [*2026 in chóngsǹg khan chhutlâi ah!*](https://tlvm.nmtl.gov.tw/zh/Create/CreatePlatformCont?Createid=248&ref=tiatleng.to) *Hoâiⁿti̍t chitmá tō e̍k chò Tâibûn lâi kap tāike hunhióng.* 

![](https://storage.ghost.io/c/f0/bd/f0bd98f0-b936-4488-bda5-c3bef0e5f14f/content/images/2026/04/2026-04-07-14.30.51.jpg)

Khan tī Kàuhōe Kongpò tē 1,000 kî ê bûnchiuⁿ. ©[Kokli̍p Tâioân Bûnha̍k Koán](https://collections.culture.tw/nmtl%5Fcollectionsweb/GalData.aspx?GID=MAMCM2MIM7MD&ref=tiatleng.to)

"Lán kám ēsái mài kóng chèngtī?" Chinchōe Tâioânlâng putsî ē tútio̍h hitchióng nā lán kóng tio̍h chèngtī, chèngtī jînbu̍t, siāhōe būntê, le̍ksú sūkiāⁿ, tō kóaⁿkín kā ōe tòng'khílâi, ài lán mài thólūn chèngtī ê lâng.

Lán lâng, oa̍h tī siāhōe tangtiong, kám ū hoattō͘ 100% thoatlī chèngtī? Hō͘ góa siūⁿtio̍h, chòekīn 1 pái kongtâu chêng, Tâioân ê koachhiú tī Instagram ê Story íniōng Wislawa Szymborska ê si "[Children of the Age](https://littlestarjournal.com/children-of-the-age-by-wislawa-szymborska/?ref=tiatleng.to)" kîtiong 1 tōaⁿ: 'lí kóng ê ōe, ū chèngtī ê hôeim, lí ê tiāmcheng, teh piáuta̍t chin chē ōegí, hoâiⁿti̍t ánná khòaⁿ lóng sī ū chèngtī ê.'

> Whatever you say reverberates, whatever you don’t say speaks for itself. So either way you’re talking politics. - Wislawa Szymborska "Children of the Age

![](https://storage.ghost.io/c/f0/bd/f0bd98f0-b936-4488-bda5-c3bef0e5f14f/content/images/2026/04/KHKP-1000_------_04.png)

![](https://storage.ghost.io/c/f0/bd/f0bd98f0-b936-4488-bda5-c3bef0e5f14f/content/images/2026/04/KHKP-1000_------_05.png)

Goânbûn chiâⁿ chhùbī, lán ū êng tō lâi tha̍k khòaⁿmāi.

Bûn-jī choân-bûn, ū khí tī [to̍k](https://taitokchi.com/christianity-and-politics/?ref=tiatleng.to) hia.

Chènglâng sinkhupiⁿ chit ūi kiò lán tō "mài chhap chèngtī" ê pêngiú, m̄sī tī bīnchú hòa liáu ê Tâioân chiah chhuthiān, 1967 chhutpán, tē 1000 kî ê "Tâioân Kàuhōe Kongpò" tō khanchhut 1 phiⁿ "Kitoktô͘ kap Chèngtī" lâi hoánèng sutongsî bo̍ksu ánná khòaⁿthāi hōeiú chhiáⁿ kàuhōe mài chhap chèngtī ê chōnghóng.

> “Kàu-hōe m̄-thang chhap chèng-tī! Kàu-hōe kap chèng-tī sī bô siong-koan ê nn̄g hāng sū. Chèng-tī sī sè-sio̍k ê tāi-chì. Kàu-hōe eng-kai tio̍h chiâⁿ-chòe sîn-sèng ê khì-kū. Kàu-hōe tio̍h thoân hok-im. Chhap chèng-tī ê kàu-hōe sī í-keng lī-khui chin-lí ê lō”

Ū sìntô͘ ánne kóng, tō tāipiáu kàuhōe ū chò sáⁿtāi. 1952, Lâm, Pak Tiúⁿló Kàuhōe ha̍ppèng, koh kaji̍p "Phó͘sè Kàuliân (World Council of Churches)". Chit ê khòa tēkhu, kàuphài ê choânkiû cho͘chit, chiâⁿchòe Chiúⁿ Kàise̍k ê uihia̍p, tī THBK ah tī Liânha̍pkok lāité ê sî, Phó͘sè Kàuliân sêngjīn hitsî ê "Húilūi (Tiongkiōng)". Tiongkok Kokbîntóng tō soán tī Tiúⁿló Kàuhōe lâi tâi 100 tang ê 1965, sêngli̍p "Achiu Kitokkàu Hō͘kàu Hoánkiōng Liânha̍phōe". Thàukòe "Pìbi̍t Kàutô͘ (Tóngkok Kitoktô͘)", ia̍h tō sī liáupeh'á, thàukòe kòbi̍t, uihia̍p, phoephêng, tùi kàuhōe lōegōapō͘ siāngsî lâi kā Tiúⁿló Kàuhōe tī Tâioân ê énghiónglat kàngkē. Lán sī tìkàu 2021 kongkhai ê pòkò, chia̍h chaiiáⁿ chit ê "[819 Choanàn](https://news.ltn.com.tw/news/politics/breakingnews/3521090?ref=tiatleng.to)", tóngkok phài [1,169](https://aa.archives.gov.tw/ELK/AllOwnFileResult?fullpath=A376570200C/0067/067-551-0001/0001/0002/27&PageNow=1&DisplayNumber=20&ref=tiatleng.to) lâng lâi phōaⁿ ké sìntô͘, téngî 1 keng kàuhōe tō ū 1 ê liáupeh'á.

[長老教會1169名抓耙仔？黃克先：先別急著獵巫 | 台灣教會公報新聞網![](https://tcnn.org.tw/wp-content/uploads/2016/06/favicon.png)台灣教會公報新聞網林宜瑩![](https://tcnn.org.tw/wp-content/uploads/2021/05/%E4%BF%83%E8%BD%89%E6%9C%83%E6%8F%90%E4%BE%9B%E7%85%A7%E7%89%87%E5%85%A8%E6%99%AF.jpg)](https://tcnn.org.tw/archives/86539?ref=tiatleng.to)

2021 5 goe̍h kongkhai ê tiâucha, kongkhai ū 1,169 ê THBK ê liàupê'á tī Tiúⁿló Kàuhōe lāité. 

Siá chit phiⁿ pòtō ê chokchiá sī Úi Lésùn bo̍ksu, i tī 1959 lâi tâi ho̍ksāi, mā thégiām sutongsî ê Pe̍hsek Khióngpò͘ kap Káigiâm siāhōe. [1964 Phêⁿ Bêngbín hŏng koaiⁿ tī chhù'nih i mā bat khì kā i koansim](https://tcnn.org.tw/archives/113851?ref=tiatleng.to). Āu'lâi teh chò Tiúⁿló Kàuhōe Chónghōe ChóngKànsū sî, bīntùi Tiongkoktóng ê iaukiû: Tiúⁿló Kàuhōe ài thè chhut Phó͘sè Kàuliân, bô gōa kú tō hoatpiáu chit phiⁿ bûnchiuⁿ. Soah siūⁿbehkàu I tńg Bíkok liáu, tō chiâⁿchòe o͘miâtoaⁿ. bô kihōe koh tah tī Tâioân ê thó͘tōe.

![](https://storage.ghost.io/c/f0/bd/f0bd98f0-b936-4488-bda5-c3bef0e5f14f/content/images/2026/04/IMG_2936.jpeg)

Tī Hōng-soaⁿ Thé-io̍k-tiûⁿ kí-pān T.L.K.H. 160 tang Kì-liām lé-pài, Lōa chóng-thóng ū chiūⁿ-tâi.

Chitphiⁿ pòtō, Úi Lésùn bo̍ksu, chin piàⁿsè hôeèng sìntô͘ kóng "mài chhap chèngtī" ê ìkiàn:

> Kì-jiân in ū án-ni kóng, in tī bû ì-sek tiong ū piáu-sī in khiā tī chi̍t chióng ê chèng-tī li̍p-tiûⁿ. In-ūi "m̄-chhap" chit kù ōe, í-keng ū keng-kè chit-chióng soán-te̍k. "M̄-chhap" nā chiâⁿ-chòe pho͘-piàn, hō͘ tāi-ke lóng án-ni kiâⁿ, ōe piàn chòe "anarchy" (bô chèng-hú chú-gī-chiá.)

I tī bûn tiong kílē Eng, Bí, 2 kok chiamtùi Kunchú Li̍phiān ê soánte̍k, íki̍p kangchhiúⁿ thâuke kap lôkang bôkâng ê li̍ptiûⁿ soánte̍k, lóng ū kitoktô͘ chhamú tī in tiongkan, mā lóng ū chò soánte̍k kap hoatpiáu katī ê ìkiàn. Che, tōsī 1 chióng chèngtī ê piáuhiān. Iā tō sī kóng, lán ta̍k só͘chāi lóng kah chèngtī ū koanhē, nā ánne, bo̍ksu mn̄g 1 kù: **"M̄chhap chèngtī ê siaⁿ sī teh tùihù tó chi̍tchióng ê chèngtī?"** khausé hitūi kiò lán mài chhap chèngtī ê hōeiú. M̄koán soánte̍k ánná, bo̍ksu māsī ho͘io̍k soánte̍k pitsu ài óng konggī, kongpêng, láusi̍t ê honghiòng kiâⁿ, bēsái ū phianchha.+

![](https://storage.ghost.io/c/f0/bd/f0bd98f0-b936-4488-bda5-c3bef0e5f14f/content/images/2026/04/IMG_4576.jpeg)

Tiàm Tâi-pak tha̍k-chheh, tiàm Gī-kong Kàu-hōe. Chia tō-sī chèng-tī.

Tongjiân, kàuhōe kongpò koh ū bo̍ksu ê li̍ptiûⁿ, tongjiân ài ēng siōngtè ê ōe lâi chò hôeèng. Bo̍ksu tō unjiû ê íniōng Sèngkeng lāité ê ōe, kah tho̍kchiá, nā sī tútio̍h chitchióng "kiò lán mài chhap chèngtī ê pêngiú" tō iōng chit tōaⁿ lâi kā in siàbián.

> It-chhè ê khó͘-to̍k, oàn-hūn, siū-khì, soan-jióng, húi-pòng, í-ki̍p it-chhè ê ok-to̍k, lóng tio̍h tùi lín tiong-kan tû-khì. Koh tio̍h ēng jîn-chû saⁿ khoán-thāi, chûn lîn-bín ê sim; tāi-ke saⁿ sià-bián, chhin-chhiūⁿ Siōng-tè tī Ki-tok bat sià-bián lín chit iūⁿ.

2021 nîté - 2022 nîchho͘, Tâioân Tiúⁿló Kàuhōe tī kok sianchi kípān "Koksī Siaⁿbêng 50 Chiunî Kìliām" lépài oa̍htōng. Lán ēsái tī oa̍htōng ê Facebook ti̍tpò ēbīn lâuōe ê só͘chāi koh khòaⁿ tio̍h hit ūi kiò lán "mài chhap chèngtī" ê sìntô͘ ah. I siá Tiongbûn kóng "*Koksī Siaⁿbêng kám ū chèngtī li̍ptiûⁿ? Góa hibāng kàuhōe sī kantaⁿ siōngtè ê só͘chāi.*" Tiúⁿló Kàuhōe tī Tâioân, Énghióng Tâioân ê bīnchú mā tùi bîncho̍k, gígiân ê póchûn, tōatōa kònghiàn. 1971 "Tùi Koksī ê Siaⁿbêng kap Kiàngī", 1975 "Goán ê Ho͘io̍k", 1977 "Jînkhoân Soangiân" lóng sī chiâⁿ tiōngiàu ê le̍ksú bûnkiāⁿ. Bián koh kóng kináji̍t hunhióng ê chitphiⁿ khan tī Tâioân chhutpán siōng kú ê pòchóa.

Tha̍k chit phiⁿ "KITOKTÔ͘ KAP CHÈNGTĪ" thang hō͘ lán jīnbat cháchêng tùi Tâioân bīnchú hōnghiàn ê jînbu̍t, koh inūi iōng Tâigíbûn, Pe̍hōejī susiá kèngka tinkùi. Suibóng "Tâioân Kàuhōe Kongpò" kanna sī kàuhōe lōepō͘ ê chhutpánphín, si̍tchè siōng mā énghióng koh khanliân kui'ê Tâioân siāhōe. Chin khósioh tī 1969 liáu, hō͘ THBK lâi kìmchí, kàu taⁿ.